Biyostimülanlar Nelerdir?

Biyostimülan Nedir? (Tanım)

Biyostimülanlar, cilde enjekte edildiğinde veya uygulandığında, cildin kendi kendini onarma, yenileme ve kollajen/elastin üretim mekanizmalarını tetikleyen, “uyaran” maddelerdir. Temel mantık, cilde kontrollü bir hasar vererek veya hücreleri aktive ederek, vücudun doğal iyileşme yanıtını (Wound Healing Response) başlatmaktır.

Kritik Nokta: Biyostimülanlar, dolgu maddeleri (filler) değildir. Dolgular (hyaluronik asit, kalsiyum hidroksiapatit) hacim kaybını anında doldurur. Biyostimülanlar ise zaman içinde (3-6 ay) kişinin kendi dokusunu oluşturmasını sağlar. Etkileri daha geç başlar ama çok daha kalıcıdır (2-3 yıl veya daha fazla).

---

Başlıca Biyostimülan Türleri ve Çalışma Mekanizmaları:

1. Poli-L-Laktik Asit (PLLA) – En Bilinen ve En Güçlü Biyostimülan

• Marka İsmi: Sculptra®, AestheFill®.
• Nedir? Sentezlenmiş, biyouyumlu, zamanla vücutta laktik asite dönüşen ve tamamen emilen bir polimerdir.
• Nasıl Çalışır? Enjekte edildiği bölgede mikroskobik bir inflamasyon yaratır. Bu, fibroblastları (cildin kollajen üreten fabrikaları) harekete geçirir. Fibroblastlar, PLLA partiküllerinin etrafında yeni, kendi kollajeninizi örer. Dolgu etkisi değil, yoğun, üç boyutlu bir kollajen ağı oluşur.
• Kullanım Alanları: Yüz hacim kaybı (yanak çöküklüğü), derin çizgiler, HIV ile ilişkili lipoatrofi, boyun, dekolte ve el sırtı gençleştirmede altın standarttır.
• Özellik: Sonuçlar kademelidir. Genellikle 3 seans (4-6 hafta arayla) yapılır. Etkisi 2 yıldan fazla sürer.

2. Kalsiyum Hidroksiapatit (CaHA)

• Marka İsmi: Radiesse®.
• Nedir? Vücutta doğal olarak bulunan (kemik ve dişlerdeki) bir mineraldir. Jel taşıyıcı içinde süspansiyon halindedir.
• Nasıl Çalışır?İki mekanizmalıdır:
  1. Anında Dolgu Etkisi: Jel kısmı hacim kaybını doldurur (bu, geçici bir dolgu etkisidir).
  2. Uzun Vadeli Biyostimülasyon: CaHA mikro partikülleri, fibroblastları uyararak kendi kollajeninizin üretimini tetikler. Jel zamanla emilir, ama arkasında yeni kollajen dokusu kalır.
• Kullanım Alanları: Orta-yüz hacimlendirme, derin nazolabial kıvrımlar, çene hattı kontürü, el sırtı gençleştirme.
• Özellik: Hem dolgu hem biyostimülan özellik gösterir. Etkisi 12-18 ay sürer.

3. Polikaprolakton (PCL)

• Marka İsmi: Ellansé®.
• Nedir? Tıpta dikiş materyali olarak da kullanılan, yavaşça emilen bir biyouyumlu polimerdir.
• Nasıl Çalışır? PLLA’ya benzer şekilde, bir mikro partikül olarak fibroblast aktivasyonu ve yeni kollajen sentezini uyarır. Emilim süresi daha kontrollüdür.
• Kullanım Alanları: Yüz hacimlendirme, kontürleme, cilt kalitesini iyileştirme.
• Özellik: Farklı emilim sürelerine sahip tipleri vardır (S, M, L, E). Etki süresi 1 ila 4 yıl arasında değişir.

4. Konsantre Büyüme Faktörleri ve Trombositten Zengin Plazma (PRP)

• Nedir? Kişinin kendi kanından özel bir tüpte santrifüj edilerek elde edilen, trombositlerden ve büyüme faktörlerinden (PDGF, TGF-β, VEGF vb.) zengin plazma.
• Nasıl Çalışır? Cilde enjekte edildiğinde, bu büyüme faktörleri kök hücreleri ve fibroblastları çekerek, çoğaltarak ve aktive ederek kollajen, elastin ve yeni damar oluşumunu stimüle eder.
• Kullanım Alanları: Yüz gençleştirme (skin boosting), saç dökülmesi (mezoterapi), akne izleri, el ve dekolte gençleştirme.
• Özellik: Tamamen doğal, alerji riski yok. Etkisi için genellikle 3-4 seans gerekir. Etkisi 12-18 ay sürebilir.

5. Polimetilmetakrilat (PMMA) – Yarı Kalıcı Biyostimülan

• Marka İsmi: Bellafill® (eski adı Artefill).
• Nedir? Kalıcı (emilmeyen) PMMA mikro partiküllerinin, geçici bir dolgu maddesi (kollajen) ile taşınması.
• Nasıl Çalışır? Taşıyıcı madde emilir, ancak PMMA mikro partikülleri kalıcı olarak kalır ve etraflarında kişinin kendi fibröz dokusunu (kollajen) oluşturur. En kalıcı biyostimülandır.
• Kullanım Alanları: Derin, statik skarlar (sivilce izleri), derin kırışıklıklar.
• ÖNEMLİ UYARI: Kalıcı olduğu için, sadece çok deneyimli ellerde ve uygun endikasyonda kullanılmalıdır. Komplikasyonlar düzeltilmesi zor olabilir.

---

Biyostimülanlar Kimler İçin Uygundur?

• 30-50 yaş aralığında, hafif-orta derecede hacim kaybı olan kişiler için idealdir.
• Cilt kalitesini iyileştirmek, “yorgun” görünümü gidermek isteyenler.
• Daha doğal, “dolgu değil, kendi dokumu istiyorum” diyen hastalar.
• Uzun süreli sonuç bekleyenler.

Bir Dermatolog Olarak Kritik Öneriler ve Uyarılar:

1. Uygulayıcı Deneyimi Çok Önemli: Bu ürünlerin enjeksiyon tekniği, derinliği ve dozu dolgu maddelerinden çok daha farklı ve zordur. Yanlış uygulama nodül (topaklanma) riski doğurur. Mutlaka bu konuda eğitimli ve deneyimli bir dermatolog veya plastik cerrah seçin.
2. Doğal İyileşme Sürecine Saygı Gösterin: Sonuçlar anında değil, 3-6 ay içinde zirve yapar. Hastalarınızı bu konuda doğru bilgilendirin, sabırlı olmalarını isteyin.
3. Seans Gerekliliği: PLLA ve PRP gibi ürünlerde çoklu seanslar (ortalama 3) standarttır. Tek seanstan mucize beklememek gerekir.
4. Masaj Hayati Önem Taşır: Özellikle PLLA enjeksiyonlarından sonra, ürünün dağılması ve nodül oluşumunu engellemek için düzenli masaj (5-5-5 kuralı: günde 5 defa, 5 dakika, 5 gün) şarttır. Hastanızı bu konuda disiplinli olmaya teşvik edin.
5. Komplikasyonlar: En sık nodül görülür (genellikle teknik hatadan veya masaj yapılmamasından). Enfeksiyon, asimetri, alerjik reaksiyon diğer risklerdir. PMMA’da komplikasyonlar kalıcı olabilir.
6. Dolgu ile Kombinasyon: Biyostimülanlar, hyaluronik asit dolgularla kombine edilebilir. Örneğin, PLLA ile alt yapı (kollajen) oluşturulur, HA dolgu ile ince ayar ve anında etki sağlanır.

Sonuç: Biyostimülanlar, estetik dermatolojide hacim kaybı ve yaşlanma ile mücadelede devrim yaratmış, uzun süreli ve doğal sonuçlar vaat eden güçlü araçlardır. Ancak, başarı için doğru hasta seçimi, doğru ürün seçimi, doğru teknik ve hasta uyumu şarttır.